Tư vấn hướng giải quyết vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai

 Anh chị em tranh chấp đất đai là vấn đề rất nhiều gia đình gặp phải khi thực hiện việc phân chia đất đai cho các con. Đây là vấn đề nhạy cảm và đòi hỏi những người làm cha mẹ hoặc anh chị em trong gia đình phải có cách xử lý khôn khéo. Liệu có cách nào để phân chia tài sản một cách công bằng nhất và không làm chạnh lòng những người khác trong gia đình. Cùng theo dõi tư vấn một số trường hợp cụ thể từ luật sư đất đai của Luật Thiên Mã trong bài viết dưới đây nhé!

Tư vấn hướng giải quyết vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai
Tư vấn hướng giải quyết vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai

Anh chị em tranh chấp đất đai khi chỉ có thỏa thuận bằng miệng

Câu hỏi từ anh Chí (Hà Đông): “ Thưa luật sư, gia đình tôi có 4 người anh em do bố tôi mất sớm nên trước khi mất, ông đã nói sẽ để lại tài sản cho người anh cả có một mảnh đất dưới chính ở quê và 3 người con còn lại bao gồm cả tôi sẽ được hưởng mảnh đất khác mà ông đã mua từ năm 1990. Số tài sản còn lại thì để lại cho mẹ tôi. Nhưng do mẹ tôi bị ốm nặng và không còn minh mẫn nên chúng tôi quyết định phân chia tài sản. Vậy lời di chúc bằng miệng của bố tôi để lại còn có hiệu lực với pháp luật và nếu ra toà thì sẽ phân chia như thế nào? Cảm ơn luật sư đã tư vấn!”

Trả lời: Về vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai trên, Luật Thiên Mã xin được đưa ra tư vấn như sau:

Do bố bạn không để lại di chúc mà chỉ nói miệng với mọi người trong gia đình về việc sẽ để lại đất đai hương hỏa cho anh trai bạn tuy nhiên lời nói miệng này sẽ được coi là di chúc hợp pháp và mọi người phải thực hiện theo lời nói này nếu đáp ứng được các yêu cầu được quy định tại bộ luật Dân sự 2015:

Điều 630. Di chúc hợp pháp

  1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:
  2. a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép;
  3. b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.
  4. b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.
  5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.

Như vậy theo thông tin mà bạn cung cấp bố bạn mới chỉ nói ra ý định là sẽ chia như thế nào cho ai chứ không hề có người làm chứng chính thức và không được ghi chép lại kí tên và làm các thủ tục công chứng, theo đó lời nói miệng này của bố bạn không được coi là di chúc hợp pháp và mọi người không bắt buộc phải làm theo. Do đó lời nói này hay sự thỏa thuận này của gia đình bạn không có giá trị pháp lý khi phân chia di sản theo pháp luật mà chỉ có giá trị khi gia đình bạn tự thỏa thuận phân chia di sản.

Đây cũng là một trong những lý do mà trong gia đình thường xảy ra việc anh chị em tranh chấp đất đai. Do đó, nếu các gia đình nào có cha mẹ đang có ý định để lại tài sản là đất đai cho con cái cần phải có di chúc hợp pháp để tránh việc xảy ra tranh chấp đất đai trong gia đình.

Nếu ra tòa thì số tài sản này được phân chia như thế nào?

Nếu bạn khởi kiện ra tòa đòi phân chia di sản theo pháp luật bạn phải đảm bảo được mẹ bạn là người còn sống đã đồng ý phân chia tất cả di sản thuộc sở hữu của bố mẹ bạn còn nếu mẹ bạn không đồng ý thì phải cho đến khi mẹ bạn mất mà anh chị em trong gia đình bạn không thể tự chia di sản bạn mới có thể khởi kiện phân chia di sản tại tòa án.

Về phân chia di sản theo pháp luật sẽ như sau :

“Điều 650. Những trường hợp thừa kế theo pháp luật

1, Thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong những trường hợp sau đây:

a) Không có di chúc;

b) Di chúc không hợp pháp;”

Căn cứ theo các quy định trên bố bạn không để lại di chúc và lời nói bằng miệng là di chúc không hợp pháp nếu gia đình bạn không tự thỏa thuận phân chia di sản được thì sẽ tiến hành phân chia di sản theo pháp luật tức là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định. Cụ thể căn cứ theo Điều 651 BLDS và Luật hôn nhân và gia đình 2014:

“Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật

1, Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột, chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2, Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3, Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.”

Theo căn cứ trên thì gia đình bạn với trường hợp chia tất cả di sản thừa kế của bố mẹ bạn thì hàng thừa kế thứ nhất sẽ là bạn và các anh chị em ruột của bố bạn trong gia đình. Đối với hàng thừa kế thứ nhất này sẽ được phân chia hưởng di sản bằng nhau tức là sẽ chia đều cho mỗi người một phần bằng nhau.

Với trường hợp anh chị em tranh chấp đất đai trên, chúng tôi xin được đưa ra kết luận là có thể phân chia theo pháp luật nếu di chúc không hợp pháp và người đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã mất.

Bên cạnh đó, nếu khách hàng còn bất cứ thắc mắc nào liên quan đến việc tranh chấp đất đai có sổ đỏ, tranh chấp đất đai với hàng xóm, tranh chấp mảnh đất liền kề,… hãy liên hệ với Luật Thiên Mã để được tư vấn miễn phí và nhanh chóng nhất.

Các loại tranh chấp đất đai giữa anh em

Các loại tranh chấp đất đai giữa anh em được chia như sau:

Thứ nhất, tranh chấp đất đai liên quan đến vấn đề thừa kế:

Đối với trường hợp chia đất đai do ông bà, cha mẹ để lại mà không có di chúc hay là truyền miệng thì không thể phân chia tài sản cho mỗi người và việc anh chị em tranh chấp đất đai càng dễ xảy ra. Do đó, bên cạnh việc áp dụng quy định Luật Đất đai 2013 thì còn được áp dụng các quy định của pháp luật về thừa kế phần đất đai được tranh chấp.

Theo quy định của BLDS, chia thừa thế theo pháp luật sẽ được theo từng hàng thừa kế. Nếu hàng thừa kế trước không còn ai hoặc không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản thì những thừa kế ở hàng sau mới được nhận thừa kế. Theo quy định tại Điều 651 BLDS 2015, những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

  • Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
  • Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
  • Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.”

Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau. Anh, em cùng ở một hàng thừa kế với nhau. Do đó, khi giải quyết tranh chấp đất đai phát sinh từ vấn đề thừa kế, tòa án sẽ xem xét các quy định của BLDS 2015 về thừa kế bên cạnh các quy định của Luật Đất đai để giải quyết.

Thứ hai, tranh chấp phát sinh từ các giao dịch liên quan đến quyền sử dụng đất:

Đây là dạng tranh chấp về quyền và nghĩa vụ của các bên trong quá trình thực hiện các giao dịch về quyền sử dụng đất như: mua bán, tặng cho, cầm cố, thế chấp, đổi đất, ủy quyền quản lý đất…Để giải quyết tranh chấp đất đai phát sinh từ các hoạt động trên, cần phải áp dụng thêm các quy định của pháp luật về Hợp đồng, Luật Công chứng,…

Thủ tục giải quyết anh chị em tranh chấp đất đai

Tranh chấp đất đai giữa anh chị em trong nhà luôn là một vấn đề trong việc phân chia tài sản. Vậy thủ tục giải quyết tranh chấp đất anh chị em bao gồm những gì? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu nhé!

Đầu tiên là thủ tục hoà giải:

Các bên sẽ tự hòa giải với nhau, nếu các bên không tự hòa giải được thì gửi đơn đến UBND cấp xã nơi có đất để yêu cầu giải quyết. Theo quy định tại Điều 202 Luật Đất đai 2013, Chủ tịch UBND cấp xã có trách nhiệm tổ chức việc hòa giải tranh chấp đất đai tại địa phương mình. Thủ tục hòa giải tranh chấp đất đai tại UBND cấp xã được thực hiện trong thời hạn không quá 45 ngày, kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai.

Nếu anh chị em tranh chấp đất đai hòa giải tại UBND cấp xã không thành thì theo quy định tại Điều 203 Luật Đất đai 2013, tranh chấp được giải quyết theo thủ tục hành chính hoặc thủ tục tố tụng như sau:

Theo quy định tại khoản 3 Điều 203 Luật Đất đai 2013, thẩm quyền giải quyết tranh chấp tại UBND thuộc về:

  • Chủ tịch UBND cấp huyện. Nếu không đồng ý với kết quả thì có quyền khiếu nại đến Chủ tịch UBND cấp tỉnh hoặc khởi kiện theo thủ tục hành chính ra Tòa án để yêu cầu giải quyết.
  • Chủ tịch UBND cấp tỉnh đối với tranh chấp có người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Nếu không đồng ý với kết quả thì có quyền khiếu nại đến Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc khởi kiện theo thủ tục hành chính ra Tòa án có thẩm quyền để yêu cầu giải quyết.

Thứ hai là, Thủ tục hành chính tại UBND cấp có thẩm quyền

Thủ tục hành chính được áp dụng trong trường hợp tranh chấp đất đai mà người đưa đơn không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật Đất đai 2013. Khi đó, các bên sẽ có quyền lựa chọn 1 trong 2 hình thức: nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai tại UBND cấp có thẩm quyền hoặc khởi kiện ra Tòa án. Và các bên lựa chọn hình thức nộp đơn yêu cầu giải quyết tại UBND cấp có thẩm quyền.

Thứ ba là, Thủ tục tố tụng tại Tòa án theo quy định của bộ luật tố tụng dân sự 2015:

  • Đối với tranh chấp đất đai mà đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật đất đai 2013 và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất;
  • Đối với tranh chấp đất đai mà đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật Đất đai 2013 thì các bên có quyền lựa chọn 1 trong 2 hình thức: nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai tại UBND cấp có thẩm quyền hoặc khởi kiện ra Tòa án. Và các bên lựa chọn hình thức khởi kiện ra Tòa án.

Luật Thiên Mã – tư vấn giải quyết anh chị em tranh chấp đất đai

Câu hỏi từ chị Mai(Hà Tĩnh):” Thưa luật sư, nhà tôi có 5 anh chị em, bố tôi thì mất khá lâu nên phần phân chia tài sản đất đai thì chưa có và rõ ràng. Hiện giờ, mẹ tôi thì đang ốm yếu và không còn minh mẫn nhưng chủ yếu là do vợ chồng tôi chăm sóc và các anh chị em còn lại thì mặc kệ. Chúng tôi muốn phân chia tài sản, đất đai hương hỏa rõ ràng trước khi mẹ tôi mất thì khi ra toà sẽ phân chia như thế nào? Cảm ơn luật sư đã tư vấn”

Trả lời:

Theo như trường hợp của bạn thì bố bạn mất không để lại di chúc và mẹ không còn minh mẫn để có thể giải quyết tranh chấp đất đai hương hoả trong nhà cho các anh chị em. Thì theo căn cứ Điều 651 BLDS và Luật hôn nhân và gia đình sẽ phân chia tài sản theo hàng thừa kế như sau:

“Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật

  1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:
  2. a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
  3. b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
  4. c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột, chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
  5. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.
  6. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.”

Như vậy thì cả mẹ bạn và các anh chị em đều được phân chia tài sản theo hàng thừa kế thứ nhất và mỗi người đều được hưởng số tài sản bằng nhau. Tuy nhiên pháp luật dân sự có quy định về trường hợp những người trong nhà không được quyền hưởng di sản như sau căn cứ theo điều 621 BLDS :

“Điều 621. Người không được quyền hưởng di sản

1, Những người sau đây không được quyền hưởng di sản:

a) Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe hoặc về hành vi ngược đãi nghiêm trọng, hành hạ người để lại di sản, xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người đó;

b) Người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản;

c) Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ phần di sản mà người thừa kế đó có quyền hưởng;

d) Người có hành vi lừa dối, cưỡng ép hoặc ngăn cản người để lại di sản trong việc lập di chúc; giả mạo di chúc, sửa chữa di chúc, hủy di chúc, che giấu di chúc nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản trái với ý chí của người để lại di sản.

2, Những người quy định tại khoản 1 Điều này vẫn được hưởng di sản, nếu người để lại di sản đã biết hành vi của những người đó, nhưng vẫn cho họ hưởng di sản theo di chúc.

Theo như trường hợp của bạn thì khi mẹ bạn ốm các anh chị em trong nhà của bạn mặc kệ và không chăm sóc. Như vậy nếu bạn đưa ra được bằng chứng để minh chứng các anh chị em của bạn không hề chăm sóc mẹ thì sẽ không được quyền nhận tài sản theo khoản 2 Điều 71 Luật Hôn nhân và gia đình.

“Con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt khi cha mẹ mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau, già yếu, khuyết tật; trường hợp gia đình có nhiều con thì các con phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ.”

Còn trong trường hợp mẹ bạn vẫn đồng ý phân chia tài sản cho các anh chị em trong nhà của bạn thì số tài sản đó sẽ được phân chia như bình thường – đó cũng là một cách giải quyết tối ưu khi anh chị em tranh chấp đất đai.

Tại sao nên lựa chọn tư vấn luật đất đai tại Luật Thiên Mã

Luật Thiên Mã được biết đến với đội ngũ tư vấn, luật sư giỏi và giàu kinh nghiệm, luôn hỗ trợ mọi vấn đề liên quan đến pháp lý, tranh chấp tài sản, đất đai.

Bạn nên lựa chọn tư vấn luật đất đai tại Luật Thiên Mã với những lí do sau đây:

Kết quả nhanh và chắc chắn

Để có thể giải quyết vấn đề một cách chính xác nhất theo pháp luật thì luật Thiên Mã luôn ưu tiên sự chắc chắn của mình lên hàng đầu để cho khách hàng không cần phải lo lắng. Tiếp đó, đội ngũ luật sư tổng đài có mặt 24/24 giúp giải đáp mọi thắc mắc một cách nhanh chóng nhất mà không cần chờ đợi. Đây là một ưu điểm lớn khi sử dụng dịch vụ luật sư tư vấn tại đây khi mà vụ việc tranh chấp đất đai cần được giải quyết một cách nhanh nhất.

Lòng chân thành và tử tế

Chúng tôi luôn coi những khách hàng của mình như người nhà thân thiết. Chính vì thế mọi vấn đề các bạn gặp phải đều được chúng tôi giải quyết từ đầu đến cuối và luôn bên cạnh bạn tới khi mọi việc chấm dứt. Đặc biệt với vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai trong nhà, các luật sư tại đây không chỉ đưa ra cho khách hàng những phương án giải quyết theo pháp luật mà còn đưa ra những lời khuyên hữu ích để có thể giải quyết tình cảm. Vì căn bản, việc anh chị em tranh chấp đất đai là việc trong gia đình, việc giải quyết tình cảm trong nhà cũng sẽ phần nào hạn chế được những tổn thất về vật chất và tinh thần.

Sự chuyên nghiệp và tính chuyên môn cao.

Đội ngũ luật sư chuyên nghiệp, có giàu kinh nghiệm hiểu rõ mọi vấn đề về pháp luật và các mối quan hệ xã hội để có thể giải quyết tốt vụ án. Bên cạnh đó, luật sư tại đây còn bảo mật 100% thông tin cho khách hàng giúp khách hàng yên tâm sử dụng dịch vụ.

Trên đây là toàn bộ những giải đáp của Luật Thiên Mã về vấn đề anh chị em tranh chấp đất đai trong gia đình cũng như đưa ra những lời khuyên hữu ích nhất. Hy vọng bạn đọc đã có thêm những hướng giải quyết tối ưu nhất cho trường hợp của mình. Ngoài ra, đừng quên liên hệ với Luật Thiên Mã để được tư vấn, hướng dẫn giải quyết vấn đề tranh chấp đất đai của mình nhé!

5/5 - (2 bình chọn)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.